Bhagavad Gītā Chapter 18, Verse 13: Krishna to Arjuna — Mokṣa-Sannyāsa-Yoga

Bhagavad Gītā 18.13Chapter 18 · Mokṣa-Sannyāsa-Yoga · Krishna → Arjuna · Mahābāho · anuṣṭubh
पञ्चैतानि महाबाहो कारणानि निबोध मे ।
साङ्ख्ये कृतान्ते प्रोक्तानि सिद्धये सर्वकर्मणाम् ॥
pañca← pañcan(3 verses)accusative neuter plural nounfive (numeral)attested in commentariesadvaitaएतानि वक्ष्यमाणानिviśiṣṭādvaitaएतानि कारणानि निबोध मे मम सकाशात् अनुसंधत्स्वadvaita-bhaktiवेदान्तप्रमाणमूलानिitāni mahā← mahat(43 verses)compound (compound member)great, large; the cosmic intellect (mahattattva)bāho← bāhu(19 verses)vocative masculine singular nounarm kāraṇāni← kāraṇa(6 verses)accusative neuter plural nouncause, reasonattested in commentariesadvaitaनिर्वर्तकानि निबोध मे मम इतिviśiṣṭādvaitaनिबोध मे मम सकाशात् अनुसंधत्स्वśuddhādvaitaनिबोध मे मम सकाशादवधेहिbhaktiमे वचनान्निबोध जानीहिadvaita-bhaktiनिर्वर्तकानि nibodha← ni-√budh(3 verses)present imperative 2nd person singular verb(ni- + budh: to wake)attested in commentariesadvaitaमे मम इतिviśiṣṭādvaitaमे मम सकाशात् अनुसंधत्स्वśuddhādvaitaमे मम सकाशादवधेहि me← mad(383 verses)genitive singular nounI, me (1st person pronoun stem); also: to rejoice (verbal root)
sāṅkhye← sāṃkhya(7 verses)locative neuter singular nounSāṃkhya (one of the six darśanas); knowledge, enumeration (from √khyā)attested in commentariesviśiṣṭādvaitaकृतान्ते इति न साङ्ख्यसिद्धान्तो विवक्षितः, तत्रेश्वरानभ्युपगमात् करणातिरिक्तस्य कर्तृत्वानभ्युपगमेनकर्ता करणं पृथग्विधśuddhādvaitaप्रोक्तानि सिद्धान्तीकृत्योक्तानि सर्वकर्मणां सिद्धये पञ्चैतानि कारणानि निबोध मे मम सकाशादवधेहि kṛtānte← kṛtāntalocative masculine singular nounfate, destiny ('end-maker'); deathattested in commentariesadvaitaइति तस्यैव विशेषणम्viśiṣṭādvaitaयथावस्थिततत्त्वविषयया वैदिक्या बुद्ध्या अनुसंहिते निर्णये सर्वकर्मणां सिद्धये -- उत्पत्तये प्रोक्तानि पञ्च एतानि कारणानdvaitaज्ञानसिद्धान्तेśuddhādvaitaसिद्धान्ते कृतनिर्णये वा साङ्ख्ये प्रोक्तानि सिद्धान्तीकृत्योक्तानि सर्वकर्मणां सिद्धये पञ्चैतानि कारणानि निबोध मे मम सadvaita-bhaktiप्रोक्तानीति proktāni← pra-√vac(18 verses)accusative neuter plural participle nounto declare (pra- + √vac 'speak forth')attested in commentariesadvaitaकथितानि सिद्धये निष्पत्त्यर्थं सर्वकर्मणाम्viśiṣṭādvaitaपञ्च एतानि कारणानि निबोध मे मम सकाशात् अनुसंधत्स्वśuddhādvaitaसिद्धान्तीकृत्योक्तानि सर्वकर्मणां सिद्धये पञ्चैतानि कारणानि निबोध मे मम सकाशादवधेहिadvaita-bhaktiप्रसिद्धान्येव लोकेऽनात्मभूतान्येवात्मतया मिथ्याज्ञानारोपेण गृहीतान्यात्मतत्त्वज्ञानेन बाधसिद्धये siddhaye← siddhi(14 verses)dative feminine singular nounperfection, attainment, success; supernatural power (yogic)attested in commentariesadvaitaनिष्पत्त्यर्थं सर्वकर्मणाम्viśiṣṭādvaita-- उत्पत्तये प्रोक्तानि पञ्च एतानि कारणानि निबोध मे मम सकाशात् अनुसंधत्स्वśuddhādvaitaपञ्चैतानि कारणानि निबोध मे मम सकाशादवधेहिbhaktiनिष्पत्तये इमानि वक्ष्यमाणानि पञ्च कारणानि मे वचनान्निबोध जानीहिadvaita-bhaktiनिष्पत्तये कारणानि निर्वर्तकानि sarva← sarva(138 verses)compound (compound member)all, entirekarmaṇām← karman(144 verses)genitive neuter plural nounaction, deed, the law of action
spokensingle-voice recital; rendered via IndicF5 conditioned on a Sanskrit reference clip
meaning

Learn from me, Arjuna, the five causes that *sāṅkhya* names as the roots of every action; once you see them clearly, the claim that you alone are the doer falls away.