Bhagavad Gītā Chapter 18, Verse 15: Krishna to Arjuna — Mokṣa-Sannyāsa-Yoga

Bhagavad Gītā 18.15Chapter 18 · Mokṣa-Sannyāsa-Yoga · Krishna → Arjuna · anuṣṭubh
शरीरवाङ्मनोभिर्यत् कर्म प्रारभते नरः ।
न्याय्यं वा विपरीतं वा पञ्चैते तस्य हेतवः ॥
śarīra← śarīra(12 verses)compound (compound member)bodyvāṅ manobhi← manas(41 verses)instrumental neuter plural nounmind (lower mind), the inner organ of perceptionryat← yad(218 verses)accusative neuter singular nounwhich, who (relative pronoun) karma← karman(144 verses)accusative neuter singular nounaction, deed, the law of actionattested in commentariesadvaitaत्रिभिः एतैः प्रारभते निर्वर्तयति नरः, न्याय्यं वा धर्म्यं शास्त्रीयम्, विपरीतं वा अशास्त्रीयम् अधर्म्यं यच्चापि निमिषिśuddhādvaitaशारीरं वाचिकं मानसंbhaktiत्रिष्वेवान्तर्भाव्यशरीरवाङ्मनोभिरित्युक्तं शारीरं वाचिकं मानसं prārabhate← √prārabhpresent indicative 3rd person singular verbto begin, undertake (pra- + ā- + √rabh)attested in commentariesadvaitaनिर्वर्तयति नरः, न्याय्यं वा धर्म्यं शास्त्रीयम्, विपरीतं वा अशास्त्रीयम् अधर्म्यं यच्चापि निमिषितचेष्टितादि जीवनहेतुःadvaita-bhaktiनिर्वर्तयति नरो मनुष्याधिकारत्वाच्छास्त्रस्य कीदृशं कर्म न्याय्यं वा, शास्त्रीयं धर्म विपरीतं वाऽशास्त्रीयमधर्मं यच्च न naraḥ← nara(13 verses)nominative masculine singular nounman, human
nyāyyaṃ← nyāyyaaccusative neuter singular nounproper, just, fitting (from nyāya) vā← vā(25 verses)or; either-or; (also: alternative) viparītaṃ← viparīta(4 verses)accusative neuter singular nounreversed, perverted, contrary (vi- + parīta) vā← vā(25 verses)or; either-or; (also: alternative) pañca← pañcan(3 verses)nominative masculine plural nounfive (numeral)attested in commentariesadvaitaएते यथोक्ताःviśiṣṭādvaitaएते हेतवः। अधिष्ठानं शरीरम्, अधिष्ठीयते जीवात्मना इति महाभूतसंघातरूपं शरीरम् अधिष्ठानम्। तथा कर्ता जीवात्मा अस्य जीवात्ite tasya← tad(305 verses)genitive neuter singular nounthat (distal demonstrative); also 3rd-person pronounattested in commentariesadvaitaसर्वस्यैव कर्मणोviśiṣṭādvaitaच हेतुत्वमुपपन्नम् अतः कथमत्र परमात्मेत्युच्यते इत्थं न हि प्रागेव विनष्टानां कर्मणां स्वरूपेण हेतुत्वं सम्भवति अतः कर्śuddhādvaitaपञ्चते hetavaḥ← hetu(7 verses)nominative masculine plural nouncause, reason, motiveattested in commentariesadvaitaकारणानिviśiṣṭādvaita। अधिष्ठानं शरीरम्, अधिष्ठीयते जीवात्मना इति महाभूतसंघातरूपं शरीरम् अधिष्ठानम्। तथा कर्ता जीवात्मा अस्य जीवात्मनः ज्ञातृśuddhādvaita। दैवं च पञ्चमं अदृष्टमिति केचित् (माध्वाः)। वस्तुतस्तु पञ्चसङ्ख्यापूरणमुत्तममन्तर्यामिरूपं,कर्ममात्रनिष्पत्तौ प्रधानं,advaita-bhaktiकारणानि
spokensingle-voice recital; rendered via IndicF5 conditioned on a Sanskrit reference clip
meaning

Every action a person starts through body, speech, or mind, whether right or wrong, has these five causes behind it.