सूत्रकृत्·Sūtrakṛt-Gītā
Ch 18 · Mokṣa-Sannyāsa-Yoga
compare← 18.5018.52 →

Bhagavad Gītā Chapter 18, Verse 51: Krishna to Arjuna — Mokṣa-Sannyāsa-Yoga

Bhagavad Gītā 18.51Chapter 18 · Mokṣa-Sannyāsa-Yoga · Krishna → Arjuna · anuṣṭubh
बुद्ध्या विशुद्धया युक्तो धृत्यात्मानं नियम्य च ।
शब्दादीन् विषयांस्त्यक्त्वा रागद्वेषौ व्युदस्य च ॥
bud← budnominative feminine singular nounto know, awaken (verbal root)dhyā viśuddhayā← vi-√śudh(2 verses)instrumental feminine singular participle nounto be pure, purified (vi- + √śudh)attested in commentariesadvaitaमायारहितया युक्तः संपन्नः, धृत्या धैर्येण आत्मानं कार्यकरणसंघातं नियम्यviśiṣṭādvaitaयथावस्थितात्मतत्त्वविषयया युक्तः, धृत्या आत्मानं नियम्यbhaktiपूर्वोक्तया सात्त्विक्या बुद्ध्या युक्तः, धृत्या सात्त्विक्या आत्मानं तामेव बुद्धिं नियम्य निश्चलां कृत्वा, शब्दादीन्विadvaita-bhaktiसर्वसंशयविपर्ययशून्यया बुद्ध्याऽहं ब्रह्मास्मीति वेदान्तवाक्यजन्यया बुद्धिवृत्त्या युक्तः सदा तदन्वितो धृत्या धैर्येणात yukt← √yuj(47 verses)nominative masculine singular participle nounto yoke, join, engage in (verbal root)o dhṛty← dhṛconvto hold, support, bear (verbal root)ātmānaṃ← ātman(114 verses)accusative masculine singular nounthe Self, soul; one's own self niyamya← niyam(4 verses)convto restrain, control (verbal root)attested in commentariesadvaitaच नियमनं कृत्वा वशीकृत्य, शब्दादीन् शब्दः आदिः येषां तान् विषयान् त्यक्त्वा, सामर्थ्यात् शरीरस्थितिमात्रहेतुभूतान् केवलviśiṣṭādvaitaच ,विषयविमुखीकरणेन योगयोग्यं मनः कृत्वा, शब्दादीन् विषयान् त्यक्त्वा असन्निहितान् कृत्वा, तन्निमित्तौśuddhādvaitaच स्वान्तर्यामिध्यानैकनिष्ठः सर्वत्रानात्मत्वदृष्ट्या वैराग्यं समुपाश्रितः कर्मस्वहम्ममत्वरहितः शान्त इति पूर्वसूत्रितसbhaktiनिश्चलां कृत्वा, शब्दादीन्विषयांस्त्यक्त्वा तद्विषयौ रागद्वेषौ ca← ca(391 verses)and; (homonym: also the consonant ca)
śabd← śabda(6 verses)compound (compound member)word, sound; the audibleādīn← ādi(19 verses)accusative masculine plural nounbeginning, origin; first; (suffix: 'X and so on') viṣa← viṣaya(11 verses)accusative masculine plural nounobject of sense; sense-domain; sphereyāṃs tyaktvā← tyaj(17 verses)convto abandon, give up, renounce (verbal root)attested in commentariesadvaita, सामर्थ्यात् शरीरस्थितिमात्रहेतुभूतान् केवलान् मुक्त्वा ततः अधिकान् सुखार्थान् त्यक्त्वा इत्यर्थः, शरीरस्थित्यर्थत्वेनviśiṣṭādvaitaअसन्निहितान् कृत्वा, तन्निमित्तौadvaita-bhaktiशरीरस्थितिमात्रार्थेषु rāga← rāga(11 verses)compound (compound member)passion, attachment, colordveṣau← dveṣa(7 verses)accusative masculine dual nounaversion, hatred vyudasya← vyudasconvto cast aside, reject (vi- + ud- + √as)attested in commentariesadvaitaच परित्यज्य चviśiṣṭādvaita, विविक्तसेवी सर्वैः ध्यानविरोधिभिः विविक्ते देशे वर्तमानः लघ्वाशी अत्यशनानशनरहितः, यतवाक्कायमानसः ध्यानाभिमुखीकृतकायवाङadvaita-bhaktiपरित्यज्य चकारादन्यदपि ज्ञानविक्षेपकं परित्यज्य ca← ca(391 verses)and; (homonym: also the consonant ca)
spokensingle-voice recital; rendered via IndicF5 conditioned on a Sanskrit reference clip
meaning

Armed with a purified intellect, steadying yourself through resolve, you abandon sound and the other sense-objects and cast aside attraction and aversion toward them.